Sekwestr L4/L5 o wielkości 13 mm - MRI przed i po leczeniu zachowawczym
40-letni pacjent wykonujący pracę siedzącą zgłosił się do Rehmedis z bólem dolnej części pleców, sztywnością, mrowieniem oraz drętwieniem bocznej części prawej łydki. Rezonans wykazał masywny, szerokopodstawny sekwestr L4/L5 o wielkości około 13 mm oraz około 50-procentową dehydratację krążka. Pacjent był wcześniej konsultowany neurochirurgicznie, ale otrzymał możliwość podjęcia leczenia zachowawczego.
Zanonimizowana historia pacjenta. Materiał ma charakter edukacyjny i nie zastępuje indywidualnej diagnostyki. Ostatnia aktualizacja:
Ból pleców i drętwienie nogi
Ból nasilał się rano, podczas wstawania, kaszlu i kichania. Pacjent odczuwał także mrowienie oraz drętwienie łydki.
Trzy etapy i 14 wizyt
Proces obejmował pracę w stanie ostrym, neurostabilizację oraz przygotowanie stałego programu profilaktycznego.
Ustąpienie objawów
Według opisu przypadku ustąpiły objawy bólowe i neurologiczne, a kontrolne MRI wykazało regresję sekwestru.
Czy sekwestr L4/L5 może się wchłonąć bez operacji?
Tak, przemieszczony fragment krążka międzykręgowego może z czasem ulec częściowej albo znacznej regresji. Sekwestr, czyli fragment oddzielony od głównej części dysku, ma większą skłonność do samoistnego zmniejszenia niż niewielka wypuklina.
Nie oznacza to jednak, że każda duża przepuklina może być bezpiecznie leczona zachowawczo. Decyzja zależy przede wszystkim od siły mięśniowej, zaburzeń czucia, funkcji zwieraczy, postępu objawów neurologicznych, nasilenia bólu i wyniku konsultacji lekarskiej.
Ból lędźwiowy z mrowieniem i drętwieniem łydki
Dolegliwości trwały około trzech miesięcy i miały zmienne natężenie. W ostatnim okresie pojawiały się ostre incydenty bólu powodujące nagłe usztywnienie pleców.
- miejscowy ból dolnej części kręgosłupa,
- drętwienie bocznej części prawej łydki,
- uczucie mrowienia w kończynie dolnej,
- ostre incydenty usztywniające plecy,
- poranna sztywność po wstaniu z łóżka,
- ból podczas zmiany pozycji,
- trudność ze wstawaniem od biurka,
- nasilenie objawów podczas kaszlu i kichania,
- okresowe wybudzanie w nocy,
- ograniczenie codziennej i zawodowej aktywności.
Co wykazał rezonans kręgosłupa lędźwiowego?
W badaniu opisano masywny, szerokopodstawny sekwestr krążka międzykręgowego L4/L5 o wielkości około 13 mm, przemieszczony w kierunku worka oponowego.
Krążek L4/L5 był również odwodniony, a w podsumowaniu historii wskazano, że jego wysokość pozostawała obniżona o około 50%. Oznaczało to konieczność dalszej profilaktyki nawet po ustąpieniu ostrych objawów.
Co wykazały testy kliniczne?
Wyniki testów były korzystniejsze, niż można było oczekiwać na podstawie samego obrazu MRI. Dzięki temu, po wcześniejszej konsultacji neurochirurgicznej, możliwe było rozpoczęcie ostrożnego postępowania zachowawczego.
Test Lasègue’a
Test w leżeniu i siedzeniu odtwarzał objawy już przy bardzo małym uniesieniu kończyny.
Ocena czucia
W zapisie badania wskazano parestezje odpowiadające obszarowi dermatomu L5.
Próba Valsalvy
Wzrost ciśnienia podczas próby prowokował dolegliwości.
Prowokacja worka oponowego
Test sprawdzający reakcję na modelowanie worka oponowego był dodatni.
Pełny zapis testów z pierwotnej strony
Na pierwotnej stronie przy części wyników występuje skrót „L”, ale nie określono jednoznacznie, czy oznacza on lewą stronę. Dlatego poniższa lista nie rozszerza tego skrótu.
- test Schobera - wynik negatywny,
- test Nachlasa - wynik negatywny,
- test Lasègue’a w leżeniu i siedzeniu - dodatni przy około 10°,
- objaw Hoovera - wynik negatywny,
- testy więzadłowe - zapisane jako dodatnie,
- test dermatomów - parestezje w obszarze L5,
- objaw Bonneta - wynik negatywny,
- objaw Duchenne’a L5/S1 - wynik negatywny,
- objaw Babińskiego - zapisany jako dodatni,
- próba Valsalvy - wynik dodatni,
- test prowokacji impresji na worek oponowy - wynik dodatni,
- brak bocznego przesunięcia tułowia w dniu badania.
Dodatni objaw Babińskiego wymaga weryfikacji
Dodatni objaw Babińskiego u osoby dorosłej nie jest typowym objawem izolowanej przepukliny lędźwiowej. Taki wynik powinien zostać powtórnie oceniony i zestawiony z pełnym badaniem neurologicznym. W razie potwierdzenia może wymagać dalszej konsultacji lekarskiej.
Jak wyglądał proces terapii?
Proces podzielono na trzy etapy. Najpierw zmniejszano stan ostry i drażnienie struktur nerwowych, następnie pracowano nad stabilizacją, a na końcu przygotowano stały plan profilaktyczny.
Odciążenie struktur i ograniczenie ostrych objawów
5 wizyt z diagnostykąPierwszy etap obejmował wizytę diagnostyczno-zabiegową oraz cztery kolejne spotkania. Terapia była dostosowana do aktualnej reakcji bólowej i neurologicznej pacjenta.
- trakcja kierunkowa z oscylacją
- praca na otwieraniu i zamykaniu osiowym
- naprzemienna trakcja i kompresja
- kinesiotaping
- procedury dekompresyjne
- indywidualne ćwiczenia domowe
- rozgrzewanie 3 razy dziennie
- chodzenie przeplatane leżeniem
Pacjent miał unikać przekraczania granicy bólu i wykonywać ustalone procedury w określonych porach dnia.
Neurostabilizacja i przywracanie kontroli ruchu
8 wizyt, raz w tygodniuPo ograniczeniu ostrego bólu rozpoczęto trening neurostabilizacyjny. Celem była poprawa reakcji mięśni głębokich, kontroli miednicy oraz stabilności podczas codziennych ruchów.
- trening neurostabilizacyjny
- aktywacja mięśni głębokich
- aktywacja zginaczy tułowia
- praca nad ustawieniem miednicy
- stopniowe wprowadzanie rotacji
- ćwiczenia z obciążeniem
- poprawa balansu napięciowego
- ergonomia pracy biurowej
Indywidualny zestaw ćwiczeń na stałe
1 wizyta podsumowującaOstatnia wizyta służyła przygotowaniu programu, który pacjent miał kontynuować samodzielnie po zakończeniu regularnej rehabilitacji.
- ćwiczenia 3 razy w tygodniu
- stałe procedury profilaktyczne
- zmiana nawyków dnia codziennego
- przeorganizowanie stanowiska pracy
- aktywność bez treningu siłowego
- kontrola po 3 miesiącach
Sekwestr L4/L5 - MRI przed i po
Poniższe obrazy przedstawiają stan przed rozpoczęciem rehabilitacji oraz badanie kontrolne wykonane po zakończeniu procesu.
Regresji sekwestru nie należy przypisywać wyłącznie fizjoterapii
Sekwestr może zmniejszać się w wyniku naturalnej reakcji organizmu na oddzielony fragment dysku. Rehabilitacja może w tym czasie pomagać kontrolować objawy, odzyskiwać funkcję i stopniowo zwiększać bezpieczne obciążenie.
Na podstawie jednej historii pacjenta nie można stwierdzić, że zastosowane zabiegi bezpośrednio spowodowały wchłonięcie materiału dyskowego.
Pacjent pozbył się objawów bólowych i neurologicznych
Według opisu przypadku po zakończeniu rehabilitacji pacjent nie zgłaszał już bólu ani objawów neurologicznych. Kontrolne MRI wykazało regresję sekwestru L4/L5.
- ustąpienie miejscowego bólu odcinka lędźwiowego,
- ustąpienie drętwienia i mrowienia nogi,
- brak ostrych incydentów usztywniających plecy,
- poprawa tolerancji pracy siedzącej,
- zmiana codziennych nawyków i stanowiska pracy,
- uniknięcie planowanego zabiegu operacyjnego,
- regresja sekwestru widoczna w kontrolnym MRI.
W historii wskazano, że krążek L4/L5 nadal miał obniżoną wysokość. Zmniejszenie sekwestru nie przywróciło więc automatycznie prawidłowej budowy i właściwości dysku.
Z tego powodu pacjent nadal wymagał ćwiczeń profilaktycznych, kontroli obciążeń oraz świadomego organizowania pracy i aktywności fizycznej.
Jak utrzymywać uzyskane efekty?
Ćwiczenia
Indywidualny zestaw ćwiczeń wykonywany trzy razy w tygodniu.
Stanowisko pracy
Przeorganizowanie biurka i ograniczenie długiego siedzenia.
Codzienne nawyki
Stosowanie sposobów poruszania ustalonych z fizjoterapeutą.
Trening siłowy
Początkowa aktywność fizyczna bez treningów siłowych.
Kontrola
Ponowna ocena funkcjonalna po około trzech miesiącach.
Proces rehabilitacji prowadził zespół Rehmedis
Na pierwotnej stronie historii wskazano mgr Antoninę Halik oraz mgr Michała Porębskiego. Ich zakres pracy obejmuje rehabilitację kręgosłupa, terapię funkcjonalną, terapię manualną, stabilizację i indywidualne ćwiczenia.
Mgr Antonina Halik
Fizjoterapeutka specjalizująca się w pracy z pacjentami z bólami kręgosłupa, dolegliwościami promieniującymi oraz problemami przed i po operacjach neurochirurgicznych.
W terapii wykorzystuje diagnostykę funkcjonalną, techniki manualne, pracę z powięzią i tkankami miękkimi, ćwiczenia stabilizacyjne oraz indywidualne zalecenia domowe.
Numer prawa wykonywania zawodu: PWZFz 75893
Zobacz profil mgr Antoniny HalikMgr Michał Porębski
Fizjoterapeuta kręgosłupa, stawów i treningu medycznego. Jest terapeutą manualnym pierwszego stopnia według Koncepcji Maitland i specjalizuje się w rehabilitacji funkcjonalnej.
W pracy łączy terapię manualną, fizjoterapię mięśniowo-powięziową, trening neurostabilizacyjny oraz indywidualnie dobrane ćwiczenia.
Numer prawa wykonywania zawodu: PWZFz 67280
Zobacz profil mgr Michała PorębskiegoKiedy sekwestr lub rwa kulszowa wymagają pilnej pomocy?
Natychmiastowej oceny wymagają nowe problemy z oddawaniem albo utrzymaniem moczu, utrata kontroli stolca, drętwienie okolicy krocza, pośladków lub wewnętrznych stron ud.
Pilnie należy skonsultować także szybko narastające osłabienie nogi, opadanie stopy, obustronne objawy, pogorszenie chodu albo wyraźne zwiększanie się zaburzeń czucia. Mogą to być objawy znacznej kompresji struktur nerwowych.
Sekwestr L4/L5 - pytania i odpowiedzi
Co oznacza sekwestr krążka międzykręgowego?
Sekwestr oznacza fragment materiału dyskowego, który oddzielił się od głównej części krążka i przemieścił do kanału kręgowego. Może drażnić albo uciskać worek oponowy i korzenie nerwowe.
Czy sekwestr L4/L5 zawsze wymaga operacji?
Nie każdy sekwestr wymaga operacji. Leczenie zachowawcze może być rozważane, gdy nie występuje zespół ogona końskiego, szybko narastający niedowład ani inne wskazania do pilnego leczenia chirurgicznego.
Decyzja powinna uwzględniać badanie neurologiczne, nasilenie bólu, siłę mięśniową, czucie oraz konsultację lekarza zajmującego się chorobami kręgosłupa.
Czy rehabilitacja wchłonęła sekwestr?
Nie można tego jednoznacznie stwierdzić. Sekwestr może zmniejszać się samoistnie wskutek naturalnych procesów zachodzących w organizmie. Rehabilitacja pomaga natomiast kontrolować objawy, przywracać funkcję i bezpiecznie zwiększać aktywność.
Ile wizyt odbył pacjent?
Z opisu etapów wynika łącznie 14 wizyt. Pierwszy etap obejmował 5 wizyt, drugi 8 wizyt, a trzeci jedną wizytę podsumowującą i przygotowującą stały zestaw ćwiczeń.
Czy po wchłonięciu sekwestru krążek jest zdrowy?
Niekoniecznie. W tej historii krążek L4/L5 nadal był odwodniony i miał obniżoną wysokość. Może to wpływać na sposób przenoszenia obciążeń oraz zwiększać ryzyko późniejszych dolegliwości.
Czy po ustąpieniu bólu trzeba nadal ćwiczyć?
Tak. Ustąpienie bólu nie oznacza automatycznie pełnego odzyskania wydolności tkanek. Pacjent otrzymał stały program ćwiczeń wykonywany trzy razy w tygodniu oraz zalecenia dotyczące pracy i codziennych obciążeń.
Kto prowadził rehabilitację pacjenta?
Na pierwotnej stronie wskazano mgr Antoninę Halik oraz mgr Michała Porębskiego.
Zobacz profil mgr Antoniny Halik oraz profil mgr Michała Porębskiego .
Gdzie w Warszawie można skonsultować sekwestr L4/L5?
Rehmedis prowadzi diagnostykę funkcjonalną i rehabilitację kręgosłupa przy Al. Jerozolimskich 91 w Warszawie. Na wizytę warto zabrać obrazy i opis MRI, wynik konsultacji neurochirurgicznej oraz informacje o zmianach siły i czucia.
Dowiedz się więcej o przepuklinie i rehabilitacji kręgosłupa
Informacja o opisanym przypadku
Historia została przygotowana na podstawie treści opublikowanej na stronie Rehmedis, grafiki objawów oraz porównawczych materiałów MRI.
Przedstawiony rezultat dotyczy jednego pacjenta i nie stanowi gwarancji uniknięcia operacji ani wchłonięcia sekwestru u innej osoby. Każdy przypadek wymaga indywidualnej oceny klinicznej i neurologicznej.
Fizjoterapeuci wskazani w historii: mgr Antonina Halik i mgr Michał Porębski . Ostatnia aktualizacja: